Bỏ qua những lầm tưởng và sai lầm về vắc xin COVID-19..

BỎ QUA NHỮNG LẦM TƯỞNG & QUAN NIỆM SAI LẤM VỀ VẮC-XIN COVID-19

Bhavesh B.

Trong vài tuần tới, hàng triệu người có thể được tiêm những liều vắc-xin COVID-19 đầu tiên ở những nơi khác nhau trên thế giới. Vương quốc Anh đã bắt đầu triển khai vắc xin Pfizer, vắc xin này cũng đã được FDA cấp phép sử dụng khẩn cấp ở Mỹ. Canada cũng đã cho phép sử dụng vắc-xin và nhiều quốc gia có khả năng sẽ làm theo trong những tuần tới.

Tất cả các loại vắc xin chính hiện đang được sản xuất đã được chứng minh là có hiệu quả cao trong các thử nghiệm lâm sàng giai đoạn III của chúng. Sự an toàn và hiệu quả của chúng đã được giới khoa học ca ngợi là một thành công ngoạn mục. Tuy nhiên, cùng lúc đó, nỗi lo sợ về các tác dụng phụ tiềm ẩn của vắc-xin đã bắt đầu lan rộng trong cộng đồng nói chung được hỗ trợ bởi rất nhiều thông tin sai lệch và dối trá trên phương tiện truyền thông xã hội.

Một loại vắc xin thành công chống lại coronavirus là rất quan trọng để giúp kiểm soát đại dịch đang diễn ra và giảm tỷ lệ lây truyền. Trên thực tế, miễn dịch bầy đàn thông qua tiêm phòng là cách duy nhất để đại dịch này có thể chấm dứt. Việc phát triển thành công vắc-xin COVID-19 đã mang lại hy vọng cho hàng triệu người và nó có thể giúp chúng ta trở lại cuộc sống bình thường.

Trong trường hợp như vậy, việc truyền bá thông tin sai lệch có hại về vắc xin, dù cố ý hay vô tình, có thể khiến nhiều người sợ hãi và khiến họ từ chối sử dụng. Do đó, điều cần thiết là những tin đồn nguy hiểm này phải được xua tan. Ở đây, chúng tôi đã cố gắng lật tẩy một số lầm tưởng phổ biến về vắc xin COVID-19. Hãy xem.


Lầm tưởng 1: Vắc xin không an toàn vì nó được phát triển quá nhanh



Nỗi sợ hãi phổ biến nhất đối với vắc-xin COVID-19 hiện nay là chúng không an toàn vì chúng được phát triển và thử nghiệm quá nhanh. Đúng vậy, việc phát triển vắc-xin thực sự quá gấp rút nhưng đó là vì thế giới đang phải đối mặt với tình trạng khẩn cấp nghiêm trọng. Điều đó không có nghĩa là các công ty tránh xa các giao thức an toàn hoặc thực hiện không đủ thử nghiệm.

Vắc xin Pfizer đã được thử nghiệm trên khoảng 43.000 người tham gia và cho thấy đánh giá hiệu quả 95% mà không có lo ngại về tính an toàn đáng kể. Tương tự, kết quả từ các thử nghiệm tiên tiến trên 20.000 người của vắc-xin Oxford / AstraZeneca đã được các nhà khoa học độc lập đánh giá và được chứng minh là an toàn và hiệu quả.

Hơn nữa, trước khi một loại vắc-xin có thể được chấp thuận cho phép sử dụng khẩn cấp, tất cả các nhà sản xuất vắc-xin sẽ phải theo dõi một nửa số người tham gia thử nghiệm trong hai tháng sau khi tiêm. Sau đó, vắc-xin sẽ phải trải qua một cuộc đánh giá an toàn của các cơ quan liên bang trước khi đến tay công chúng.

Vì vậy, có, trong khi quá trình đã được đẩy nhanh vì đây là tình huống khẩn cấp, không có phím tắt nào được sử dụng. Để rút ngắn thời gian, rất nhiều nguồn lực đã được sử dụng nhưng vắc xin vẫn trải qua các giai đoạn truyền thống của bất kỳ thử nghiệm nào. Cho đến nay, chúng tôi không có lý do cụ thể nào để tin rằng bất kỳ loại vắc xin COVID-19 nào sẽ không an toàn.

Quan niệm 2: Thuốc chủng ngừa COVID-19 sẽ cung cấp cho bạn COVID-19



Ngày càng có nhiều ý kiến cho rằng vắc xin COVID-19 sẽ cung cấp cho bạn COVID-19, nhưng tất cả các chuyên gia sức khỏe hàng đầu đều bác bỏ những tuyên bố này. Cũng giống như thuốc chủng ngừa cúm không thể truyền bệnh cho bạn hoặc bạn không thể nhiễm HPV từ thuốc chủng ngừa HPV, thuốc chủng ngừa COVID-19 không thể truyền bệnh cho bạn.

Tiến sĩ Thomas J. Duszynski, giám đốc của giáo dục dịch tễ học tại Đại học Indiana cho biết: “Một số người có thể tin rằng ngay sau khi bạn được tiêm vắc xin, bạn đã được bảo vệ khỏi căn bệnh này và điều đó là không chính xác. Khi bạn tiêm vắc xin, chúng ta phải chờ đợi một thứ gọi là chuyển đổi huyết thanh”. Trong quá trình chuyển đổi huyết thanh, cơ thể bạn xác định các thành phần vắc xin là kẻ xâm nhập và do đó bắt đầu hình thành một cuộc tấn công. Cuối cùng, cơ thể bạn phát triển các kháng thể bảo vệ bạn khỏi vi rút.

Quá trình này, tuy nhiên, mất nhiều tuần. Trong khi đó, nếu trong khoảng thời gian ngắn sau khi bạn vừa tiêm vắc xin COVID-19 mà bạn vẫn tiếp xúc với vi rút, bạn vẫn có thể mắc bệnh. Mặc dù đáng tiếc, nó hoàn toàn không phải là kết quả trực tiếp của việc tiêm chủng.

Lầm tưởng 3: Vắc xin COVID-19 có thể thay đổi DNA của bạn


Chuyện hoang đường vô lý và đáng lo ngại nhất đã xảy ra trong những tháng gần đây là vắc xin mRNA có thể thay đổi mã di truyền của một cá nhân. Điều này không đúng bởi vì nó thậm chí không thể. Nhưng mRNA là gì? Nhiều loại vắc xin mới được phát triển sử dụng một đoạn vật liệu di truyền của virus - được gọi là RNA thông tin. mRNA là viết tắt của axit ribonucleic thông tin đóng một vai trò quan trọng trong sinh học của con người, đặc biệt là trong một quá trình được gọi là tổng hợp protein. Đó là một phân tử sợi đơn vận chuyển mã di truyền từ DNA trong nhân tế bào đến bộ máy tạo protein của tế bào. Đây là lý do mà sự nhầm lẫn dường như bắt nguồn từ đó.

Tuy nhiên, sự thật là RNA thông tin hoàn toàn không tương tác với DNA của bạn. Trên thực tế, vắc-xin COVID-19 sử dụng mRNA hỗ trợ hệ thống phòng thủ tự nhiên của cơ thể để giúp phát triển khả năng miễn dịch đối với căn bệnh này.

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh ( CDC) đã nêu. Việc chỉnh sửa gen sẽ yêu cầu chủ ý tiêm DNA ngoại lai vào nucleolus của tế bào chúng ta. Vắc xin không có khả năng đó.

Quan niệm 4: Thuốc chủng ngừa sẽ khiến bạn dễ mắc các bệnh khác



Trong lịch sử, vắc xin không dẫn đến ức chế miễn dịch khiến con người dễ bị tổn thương hoặc gặp nguy hiểm với các bệnh khác. Mặc dù nhiễm trùng có thể ngăn chặn hệ thống miễn dịch của một người và ảnh hưởng xấu đến khả năng kích thích sản xuất kháng thể của vật chủ, nhưng vắc-xin có khả năng thúc đẩy miễn dịch thích ứng. Miễn dịch thích ứng đề cập đến khả năng miễn dịch xảy ra sau khi tiếp xúc với kháng nguyên do tiêm chủng hoặc từ mầm bệnh như vi rút SARS-CoV-2.

Hơn nữa, hầu hết các loại vắc xin COVID-19 đang được phát triển không chứa vi rút sống có thể gây bệnh cho bạn. Vắc xin sẽ chỉ đơn giản là kích hoạt cơ thể xác định protein của virus để hệ thống miễn dịch của chúng ta có thể chuẩn bị phản ứng với nó.


Lầm tưởng 5: Vắc xin COVID-19 có tác dụng phụ nguy hiểm



Vắc xin mRNA lần đầu tiên được thử nghiệm trên người vào năm 2013. Các thử nghiệm lâm sàng giai đoạn đầu sử dụng vắc xin mRNA đã được tiến hành cho bệnh cúm, Zika, bệnh dại và cytomegalovirus (CMV). Cho đến nay, không có tác dụng phụ nghiêm trọng nào được báo cáo từ nó. Trong các nghiên cứu giai đoạn đầu về vắc-xin COVID-19 đang được phát triển hiện nay, khoảng 15% số người tham gia đã trải qua các triệu chứng nhẹ, tồn tại trong thời gian ngắn. Một số trong số đó bao gồm nhức đầu, ớn lạnh, mệt mỏi, đau cơ hoặc sốt trong vài ngày. Những triệu chứng này không phải là không tự nhiên và là phản ứng bình thường với vắc xin. Ngoài ra, phần lớn các tác dụng phụ này xảy ra trong vài tuần đầu tiên sau khi tiêm chủng. Vì vậy, bất kỳ mối lo ngại lớn nào về sức khỏe đều có thể mắc phải trong sáu tuần đầu tiên.

Điều quan trọng cần hiểu ở đây là một khi vắc xin xâm nhập vào cơ thể chúng ta, hệ thống miễn dịch bẩm sinh của chúng ta sẽ nhận ra kẻ xâm lược và phát ra âm thanh báo động. Do đó, nhiệt độ tăng cao, đau đầu hoặc đau nhức cơ thể mà bạn có thể gặp phải không phải do bạn bị bệnh mà là do vắc-xin đang kích hoạt phản ứng miễn dịch.

Cho đến nay, không có tác dụng phụ nguy hiểm hoặc lâu dài nào được báo cáo từ bất kỳ thử nghiệm vắc xin COVID-19 nào và do đó không có lý do gì để giả định bất cứ điều gì.

Quan niệm 6: Sẽ không cần phải đeo khẩu trang sau khi một người được tiêm vắc xin COVID-19


Hiện tại, không có đủ dữ liệu để nói liệu những người được tiêm chủng vẫn có thể mang và truyền vi-rút cho người khác. Do đó, cho đến khi hiểu rõ hơn về cách hoạt động của vắc-xin COVID-19, điều quan trọng là chúng ta phải tiếp tục tuân thủ tất cả các tiêu chuẩn an toàn, bao gồm cả việc đeo khẩu trang. Hơn nữa, mặc dù vắc-xin có khả năng hiệu quả, nhưng không có vắc-xin nào thành công 100%. Do đó, việc đeo khẩu trang sẽ cần được tuân thủ cho đến khi một số lượng lớn người được tiêm chủng.

Lầm tưởng 7: Nếu ai đó đã mắc COVID-19 rồi, họ không cần tiêm vắc xin



Đúng là những người đã từng bị COVID-19 một lần, sẽ phát triển kháng thể. Tuy nhiên, những kháng thể đó có thể tồn tại trong thời gian ngắn và mọi người có thể bị tái nhiễm bởi căn bệnh này.

CDC cho biết: “Tại thời điểm này, các chuyên gia không biết ai đó được bảo vệ khỏi bị bệnh trở lại sau bao lâu khi hồi phục khỏi COVID-19.” Khả năng miễn dịch mà một người nào đó có được khi bị nhiễm trùng, được gọi là miễn dịch tự nhiên, thay đổi ở mỗi người. Một số bằng chứng ban đầu cho thấy khả năng miễn dịch tự nhiên có thể không kéo dài lâu.

"Do đó, các chuyên gia đã nhấn mạnh rằng cho đến khi hiểu rõ hơn về cách hoạt động của vắc-xin COVID-19, ngay cả những người đã từng bị COVID-19 một lần cũng nên tiêm phòng.

Huyền thoại 8: Vắc xin COVID-19 sẽ ngăn chặn hoàn toàn đại dịch


Nhiều người bắt đầu tin rằng việc sản xuất vắc-xin sẽ chấm dứt hoàn toàn đại dịch và chúng ta sẽ có thể trở lại cuộc sống bình thường như trước đây. Điều này không đúng. Một vắc-xin thành công chắc chắn sẽ giúp bảo vệ chúng ta khỏi coronavirus và giảm thiểu tử vong do COVID-19. Nhưng vẫn còn một thời gian dài nữa trước khi đại dịch này có thể chấm dứt hoàn toàn.

Thứ nhất, không phải ai cũng đồng ý tiêm chủng vì nhiều lý do. Ngoài ra, không thể tiêm chủng đồng thời cho từng người. Điều đó sẽ mất thời gian và cho đến lúc đó chúng tôi sẽ phải tiếp tục tuân thủ các biện pháp an toàn và hy vọng rằng vắc xin sẽ giúp giảm đáng kể nguy cơ lây truyền theo thời gian.

Chia sẻ những lầm tưởng này với bạn bè
& gia đình của bạn để họ biết






Thanh Hải chuyển

VỀ LẠI TRƯỞNG XƯA

Vì sao người ta dùng 'Xmas' thay cho 'Christmas'?

 CHUYỆN BỐN PHƯƠNG Thứ Bảy, 19/12/2020 13:32:00 +07:00

(VTC News) - Từ "Giáng sinh" trong tiếng Anh là "Christmas", tuy nhiên rất nhiều người chỉ viết đơn giản là "Xmas", vì sao lại như vậy?

Trước hết, bạn cần hiểu về từ Christmas - Lễ Giáng sinh - được ghép vào từ 2 từ là Christ và Mass. Trong đó Christ (còn được phiên âm là Ki-tô) là Đấng chịu xức dầu, người Do Thái cổ dùng từ này để gọi đấng được Thiên Chúa sai đến giải cứu dân Chúa, trong ngôn ngữ hiện đại được hiểu là Đấng cứu thế, chỉ chúa Giê-su. Còn Mas là viết tắt của Mass, nghĩa là thánh lễ.

Như vậy, Christmas có nghĩa là ngày thánh lễ của Đấng Christ, chỉ lễ mừng ngày Đức Giêsu giáng sinh cứu chuộc loài người, theo niềm tin Thiên Chúa giáo.

Nguồn gốc cách viết Xmas

Nhưng tại sao người ta dùng Xmas thay cho Christmas, nghĩa là thay Christ chỉ bằng chữ X? Nguyên do là từ Christ trong tiếng Anh vốn có nguồn gốc từ từ Χριστός (đọc là Khrīstos) trong tiếng Hy Lạp, với chữ X đứng đầu. Do đó, viết Xmas thực ra là cách viết tắt, sử dụng phụ âm đầu của từ Christ trong tiếng Hy Lạp.

Thay cho từ Christmas, người ta hay viết Xmas trong các câu chúc Giáng sinh.

Các học giả hiện chưa khẳng định được từ Xmas được dùng như một cách thay thế cho Christmas từ bao giờ. Tuy nhiên các tài liệu cho thấy cụm từ này bắt đầu phổ biến từ thế kỷ đầu Công nguyên, có học giả cho rằng nó phổ biến từ thế kỷ 13.

Đến thế kỷ 15, Xmas xuất hiện như một ký hiệu được sử dụng rộng rãi thay cho Christmas. Sau khi Johannes Gutenberg phát minh ra máy in vào năm 1436, nhà thờ tổ chức in tài liệu, sách thần học bằng công nghệ này. Thời điểm đó, việc in chữ được thực hiện bằng tay nên rất đắt. Để cắt giảm tối đa chi phí, người ta cố gắng viết gọn, và từ Xmas được dùng thay thế cho Christmas trong các bản in. 

Sau khi Xmas xuất hiện trong các văn bản tôn giáo chính thống, cách viết này càng được phổ biến rộng.

Câu chúc “Merry Christmas” có ý nghĩa gì?

Mặc dù các hoạt động tổ chức Giáng sinh bắt đầu từ thế kỷ thứ tư nhưng chỉ đến năm 1699, cách nói Merry Christmas mới xuất hiện khi một sĩ quan hải quân sử dụng nó trong bức thư thân mật. Cụm từ này xuất hiện lần thứ hai vào năm 1843 trong tác phẩm của Charles Dickens - “Bài hát đón mừng Giáng sinh”.

Trong dịp lễ Giáng sinh, không chỉ tín hữu Thiên Chúa giáo mà phần lớn mọi người đều gửi đến nhau lời chúc Merry Christmas. Trong cụm từ này, Merry có nghĩa là niềm vui. Nghĩa của từ Christmas như giải thích ở trên, nhưng cũng có nghĩa là các con chiên của Chúa (cách dùng trong tiếng Anh cổ). Từ Merry gieo vào lòng người niềm hân hoan, cảm giác ấm áp hạnh phúc vì nó gắn liền với dịp lễ Giáng sinh

Một số người sử dụng từ Happy thay cho Merry để chúc nhau trong dịp Giáng sinh. Cụm từ Happy Christmas trở nên phổ biến trên toàn thế giới vào thế kỷ XIX khi nó được sử dụng bởi chính nữ hoàng Anh Elizabeth II. 

M.N

MỘT MÙA GIÁNG SINH TRẦM LẮNG

 Từ trước đến nay, có lẽ chưa năm nào chúng ta chứng kiến một mùa Giáng Sinh lạ thường như năm nay. Gần 1 năm qua đại dịch COVID-19 hoành hành khắp thế giới. Tính đến tháng 12, 73.7 triệu người nhiễm virus Corona, hơn 1.6 triệu người chết trên thế giới. Các nhà nghiên cứu cho rằng có khả năng gần 2 triệu người chết vào cuối năm nay 2020. Các chỗ tụ tập đông người như siêu thị, chùa chiền, nhà thờ, trường học…mở rồi đóng, đóng rồi mở. Đặc biệt hình ảnh mùa Giáng Sinh năm nay đối kháng với hình ảnh nhiều năm trước:  Không có pháo hoa, không tiệc tùng, tránh hát hò, chỉ có khóc than, giới nghiêm, u buồn , trầm lắng để con người nhận ra giới hạn thông minh của mình. 

Khi đứng trước một con virus nhỏ xíu mắt thường không sao thấy được vậy mà đầu óc của bao triệu con người trên thế giới vẫn chưa “bẻ cổ, vặn họng” được nó.

Sinh nhật của Chúa là dịp  để người ta shopping, ăn nhậu, nhảy nhót, hát hò vui chơi là chính. Nhân loại hướng về việc hưởng thụ vật chất quá nhiều, thật sự chúng ta đâu có giờ phút nào tĩnh tâm đâu để mà hướng thượng nghĩ đến Thượng Đế, đến Phật, đến Chúa, đến Thánh Thần. Chúng ta phải nhìn nhận là chúng ta không hướng về phần tâm linh nhiều hơn (đọc kinh, cầu nguyện, sám hối, làm việc bác ái từ thiện để phục vụ người  đau khổ quanh ta).

Chiều tối 1 tuần trước Xmas, mấy vịt TV6370 bơi về trung tâm Sài gòn để xem thử mùa Giáng Sinh ở Sài gòn như thế nào. Các con đường lớn vòng khu trung tâm Lê Duẩn, Đồng Khởi không thấy trang trí gì cả. Vincom mall cũng chỉ có 3 cây thông nhỏ xíu ở 2 mặt Lý Tự Trọng và Lê Thánh Tôn. Chẳng bù mấy năm trước người ta trang hoàng Xmas rực rỡ lắm. Hình như  có một chút gì đó trầm buồn vì đâu có khách Việt Kiều, nước ngoài. Bao nhiêu ngành nghề bị ảnh hưởng bởi đại dịch COVID-19. Xã hội có một bộ mặt hơi đăm chiêu vì khó khăn còn ở phía trước.

Việt Nam có tỷ lệ nhiễm bịnh lây lan COVID-19 ít vậy mà còn thoảng chút buồn buồn. Chúng ta thử nhìn ra thế giới ở những nơi là cái nôi của Chúa Giêsu , qua lăng kính những trang báo web, sẽ thấy sự thay đổi thật là kinh khủng: từ lộng lẫy, kiêu sa cho đến vắng lặng, buồn tẻ vì đại dịch.  

Xin trích dẫn một số thông tin trên các trang web:  “Do đại dịch virus corona, thánh lễ đêm Giáng sinh tại đền thờ Chúa Giáng sinh ở Bê-lem sẽ không có tín hữu tham dự. Giữa những khó khăn do khủng hoảng kinh tế khi không có tín hữu hành hương trong suốt năm nay, tín hữu ở Thánh Địa vẫn “muốn ở bên nhau, biết nhau và tìm ra những cách hỗ trợ mới cho nhau”.

“Thánh lễ truyền thống Giáng Sinh sẽ được Đức Giáo Hoàng cử hành online: Giữa đại dịch COVID,  Thánh lễ Giáng Sinh năm nay của Đức Giáo Hoàng sẽ không như những năm trước. Vatican cũng cho hay sự tiếp cận với tất cả các hoạt động của Giáo hoàng trong lễ Gíang sinh cũng sẽ bị hạn chế vì COVID-19 kể cả lễ chúc phép lành của Giáo hoàng cho thành phố Roma và cho toàn thế giới.”

“Trong mùa Vọng năm nay, Giáo hội đặc biệt quan tâm đến các tù nhân. Cha Grimaldi, tổng tuyên úy các nhà tù Ý, nhấn mạnh: "Trong các nhà tù, do sợ lây lan, nhiều hoạt động đã bị chậm lại. Các tù nhân càng bị sống cô độc và bị bỏ rơi". Cha kêu gọi các đối tác và các nhà điều hành trong lĩnh vực này "không áp dụng những hạn chế do đại dịch gây ra tạo nên sự thất vọng làm tê liệt hành động, mà hãy như một sự kích thích để biến những yếu tố bên lề thành cơ hội".

Những ngành nghề kinh doanh đều bị tê liệt gần hết, chết chóc, đau bịnh, thất nghiệp, không tiền bạc.  Thiên Chúa  đang phạt con người. Một mùa Giáng Sinh thật lạ thường phải không các bạn.

Xin mượn câu thơ của người bạn: 

                                                        “Bao kẻ đêm Giáng Sinh

                                                          Lo máng cỏ hữu hình

                                                          Vui niềm vui vật chất

                                                          Quên máng cỏ tâm linh”

Chúa Trời nhắc chúng ta nhớ đến một Silent night khi xưa ở Bêlem. Chỉ cầu nguyện xin đại dịch COVID-19 qua mau để nhân loại có một mùa Giáng Sinh bình an , hạnh phúc.

Ngô Oanh

Tình Bằng Hữu- Bạn Già, Bs Nguyễn Ý Đức

Tình Bằng Hữu – Bạn Già 

Bác sĩ Nguyễn Ý-Ðức

                    

 Có bạn tốt, tốt cho sức khỏe” – Irvin Sarason

                     

Cụ Nguyễn Ðình Chiểu của chúng ta trang trọng bạn xưa với:

“Trong đời mấy bậc cố tri,

Mấy trang đồng đạo, mấy nghì đồng tâm”

                           

Nhà thơ Lê Đại Thanh viết:

“Bạn là một nửa bản thân tôi

Nửa da thịt, nửa trái tim, khối óc”

           

Còn sau đây là diễn tả tình bạn trong Nhị Ðộ Mai:

“Nghĩa bằng hữu bậc trung trinh,

Thấy hoa mai bỗng động tình xót xa”

              

Nhiều vị tuổi cao cũng có ý nghĩ rằng khi về già, ngoài việc có một sức khỏe tốt, một gia đình êm ấm, thì tình bạn lâu năm là một hành trang quý giá mà họ đã mang theo được cho tới giai đoạn cuối của cuộc đời.

             

Vậy thì bạn hữu là gì? 

Hiểu theo nghĩa thông thường, bạn là một nhóm người thường thì không có liên hệ ruột thịt, gắn bó với nhau qua những tương đồng về hoàn cảnh sinh sống.

              

Họ đến với nhau trong tâm đầu ý hợp, bằng kết nối những tâm tư, những nguồn giao cảm gần giống nhau.

                  

Họ thân với nhau để chia sẻ vui buồn, để cùng thực hiện những hoài bão chung, để nương tựa lẫn nhau.

                      

Họ hiểu nhau, tin tưởng nơi nhau, thích nhau. Đây là một sự gắn bó của thủy chung và thương yêu vị tha và lâu dài. Với nhau, họ là người đồng hành, là người tin cậy.

                    

Bạn hữu khác với người quen biết, gặp nhau trong công việc hằng ngày như ở sở làm, trong cộng đồng, ngoài lối xóm. Đó chỉ là những tiếp xúc trong một thời gian giới hạn và cần thêm nhiều lôi cuốn, kết nối khác nữa để chuyển sang tình bằng hữu.

                         

Trong đời sống hằng ngày, nhiều khi người ta đã lạm dụng chữ bạn. Mới gặp nhau vài lần mà đã nói đó là bạn tôi, cứ như là thật. Ông bà chủ lấy lòng nhân viên, sai ‘bạn ơi làm hộ tôi cái này, cái kia’ sao mà ngọt như mía lùi. Ðể rồi sa thải nhau cũng mau như cắt. 

                        

Bạn hữu thường tập trung vào mấy nhóm. 

Một số người có tinh thần độc lập, tự cho là không cần đến ai. Không phải họ sống cô độc. Nhưng, với họ, những giao tế qua lại thường nhẹ nhàng, có cũng được mà không cũng chẳng sao. Rồi tùy theo hoàn cảnh, tùy theo nhu cầu, nếu cần thì giao tiếp, nếu không có thể quên đi dễ dàng. Họ sống với hiện tại và thỏa mãn với những người mà họ mới gặp hay đã có sẵn. Cho nên khi mất một giao hữu, họ cũng chẳng tiếc mấy. 

                     

-Những người kỹ tính, lựa bạn mà chơi thì thường gắn bó sâu đậm đặc biệt với một số người mà họ coi là rất thân. Cho nên họ buồn tiếc khi mất bạn. Còn những liên hệ khác thì chỉ là những thiển giao, quen biết nhiều hơn là kết bạn. Họ sống nhiều với bạn xưa và không muốn tìm bạn mới khi tới tuổi cao.

                        

Người hiếu bạn có nhiều bằng hữu hơn: bạn quen từ những năm trước, bạn mới tạo ra sau này. Họ là những người sống với cả quá khứ, hiện tại trong tình bạn và sửa soạn cho tương lai với nhiều bạn bè. Họ luôn luôn dùng giao tế nhân sự để kiếm thêm bạn mới.

                                

Nhiều nhà xã hội học phân biệt bằng hữu tương nhượng, bằng hữu tiếp thu và bằng hữu trong hợp tác.

Đôi bên cho nhau lòng trung thành và tình thương yêu thì có sự cân bằng của tình bạn, đôi bên nương tựa lẫn nhau.

Khi chỉ có một bên cống hiến tất cả và bên kia không đáp lễ thì chỉ có tình bạn một chiều.

Khi chỉ hợp tác vì một quyền lợi, một mục đích mà không có thương yêu, chung thủy thì giao tế không bền và rất giới hạn. 

                     

Đặc điểm của bằng hữu 

Khác với tình anh em, vợ chồng, bạn hữu có những sắc thái riêng biệt. Đây là một giao hảo có tính cách tự nguyện, một ràng buộc riêng tư do đôi bên hiểu ngầm thương lượng, một liên hệ qua lại trong tinh thần bình đẳng tràn đầy thiện tâm, thiện ý.

                  

Vì tự nguyện, có quyền lựa chọn và được chọn lựa nên không ai bắt buộc ai phải là bạn. Nó cũng không có ràng buộc pháp lý như tình nghĩa vợ chồng, hoặc lễ nghĩa huyết tộc như tình anh chị em ruột thịt.

                         

Cho nên dù có liên hệ huyết mạch, người cùng lối xóm, cùng sở làm mà không có tương khí tương đồng thì cũng không trở nên bằng hữu được. Ta có thể tỏ ra hết sức lịch sự với người cùng phòng, cùng sở nhưng không có điều gì bắt buộc ta phải thích và là bạn người đó.

                    

Ta không thể tự coi là bạn của một người khi ta không biết người đó có sẵn sàng nhận ta là bạn không. Tác giả người Pháp J. Delille đã nói: “Cha mẹ là do số phận, bạn bè do lựa chọn”.

                       

Bình đẳng vì tình bạn xây dựng trên cá nhân mỗi con người. Nó không đòi hỏi sự bằng nhau tuyệt đối về học vấn, về địa vị trong xã hội, về sự giàu tiền, lắm bạc như nhau, thành công như nhau. Đã có nhiều tình bạn rất đẹp nảy nở giữa chủ và thợ, giữa thầy và trò, giữa người giàu và người nghèo. 

                      

Tình bạn cũng tôn trọng tính cách độc lập của nhau: mỗi bên có nếp sống riêng tư, tự do quyết định cho đời sống của mình mà không bị bên kia can thiệp. Không có sự áp đặt chủ – nô hoặc khuất phục như lãnh chúa độc tài với thần dân.

                  

Trong tình bạn, đôi bên dành cho nhau những cảm tình tốt, những chăm sóc, quan tâm tận tình, những giúp đỡ khi cần và sự rộng lượng, sẵn sàng với nhau. Thiện ý này không đưa đến sự lợi dụng nhau hoặc phụ thuộc nhau. Người giúp thấy thoải mái làm mà không cho là có bổn phận hoặc bị bắt ép phải làm, mà người nhận không bị ám ảnh là đã đòi hỏi quá nhiều ở bạn.

                    

Vì khi đã phụ thuộc vào nhau thì sự tự do, bình đẳng không còn nữa. Một tình bạn đích thực không những chỉ cởi mở để cho mà còn vui vẻ để nhận.

                     

Tình trạng sẵn sàng với nhau cũng là căn bản của bằng hữu và trong tình bằng hữu, không có sự ghen tị mà còn cần thành thật với nhau, không mầu mè, che đậy. 

                             

Để có bằng hữu 

Tình bạn có thể được xây dựng trong bất cứ điều kiện, hoàn cảnh nào của con người.

Căn bản là ít nhất họ có cùng một thôi thúc tình cảm, có sự chia sẻ trao đổi những ý nghĩ giống nhau, có cùng sở thích, quyền lợi. Trong tình bạn tuy cũng có những khác biệt nhưng khác biệt này bổ túc cho nhau. Nếu hoàn toàn giống nhau thì đâu còn đối thoại, đồng cảm.

                 

Bạn thường tìm thấy trong các nhóm có chung sinh hoạt: học cùng trường, ở cùng khu phố, làm cùng nghề, cùng thú vui giải trí, cùng lui tới cơ sở tôn giáo. Nó nảy sinh ở những lứa tuổi khác nhau. Nhóm trung niên có lợi điểm là có bạn ở mọi lứa già trẻ, trong khi người già có bạn ở cùng lứa tuổi hoặc trẻ hơn.

                     

Về giống tính thì thường thường đàn ông đàn bà đều có nhiều bạn như nhau, nhưng chồng thì không hay tâm sự nơi bạn mà tin cẩn vợ hơn, còn vợ thì có nhiều bạn gái để tâm sự ngoài chồng mình.

Bằng hữu nảy sinh trong những thôi thúc tình cảm giữa hai người. Thôi thúc càng cao thì bằng hữu càng sâu đậm. 

                

Một câu hỏi thường được nêu ra là tại sao ta có ước muốn gắn bó với đối tượng này mà lại hững hờ với đối tượng khác. Có những tình bạn xuất hiện như tia chớp trên nền trời xanh: mới chỉ gặp một vài lần, chưa biết quá trình, hiện tại của nhau nhưng đã dành cảm tình cho nhau, đã muốn được có bạn và được nhận là bạn. Ý thức chưa thấy gì, nhưng tiềm thức đã nhận ra và tiên đoán là nhiều triển vọng tình bạn sẽ nảy nở sau này.

               

Sự bá vai, chèo kéo, nài nỉ không đưa tới tình bạn, như các cụ ta thường nói: “Thấy sang bắt quàng làm họ”.

                

Đồng nghiệp, đồng sở không đương nhiên thành bằng hữu vì đây chỉ là giao tế khách quan, không vượt qua lãnh vực nghề nghiệp.

                    

Một vấn đề tế nhị là sự xét đoán và chấp nhận trong tình bạn: nhận xét một cách khách quan về việc làm của bạn hoặc chấp nhận và hỗ trợ vô điều kiện. Đa số đều kỳ vọng có sự chấp nhận không phê phán từ bạn mình. Một số khác lại tin cậy ở nhận xét của bạn để quyết định và để học cách hành xử trong hoàn cảnh mới. Như vậy mặc dù con người không thích bị đánh giá, nhưng một nhận xét chân thành của bạn có thể có ích cho họ. 

                           

Bạn già 

Giống như khi mới mở mắt chào đời và trong thời kỳ thơ ấu, tuổi già đôi khi chịu một số phận không mấy vui là phải phụ thuộc vào người khác, nhất là sau khi đã có nhiều mất mát. Họ không còn làm việc, bị giảm lợi tức, con cái đi ở riêng, mất dần bạn bè, người thân yêu, kém sức khỏe, bệnh hoạn. Cho nên về già mà có được những bạn cố tri thân thiết hoặc tạo thêm ra những bạn mới để nương tựa lẫn nhau là một điều rất an ủi. 

                

Nhiều người cho rằng dù họ hàng thân thuộc có giúp đỡ nhưng bằng hữu thường gần gũi nhau hơn, dễ nói với nhau hơn. Và có nhiều điều mà chính người phối ngẫu cũng không đáp ứng được bằng những bạn cố tri. Họ đã cùng vui buồn có nhau từ thuở xa xưa mà bây giờ già rồi vẫn còn qua lại. Họ nương tựa lẫn nhau để có bầu có bạn, hiểu nhau để giúp đỡ lẫn nhau. Họ lắng nghe nhau tâm sự, kể lại cho nhau những kỷ niệm, những việc đã cùng làm. Họ đối xử, xưng hô thân mật như khi còn để chỏm, mấy chục năm về trước.

                       

Thường thường người già muốn có bạn cùng lứa tuổi, có hoàn cảnh như nhau, sở thích kinh nghiệm như nhau, sống gần nhau để thuận tiện qua lại. Nhưng họ cũng có khuynh hướng là tạo thêm bạn mới ở lứa tuổi trẻ hơn để thay thế vào chỗ của những người bạn cùng tuổi sẽ lần lượt ra đi. Cũng có người già tập trung nuôi dưỡng bạn cố tri, giới hạn tìm thêm bạn mới để tiết kiệm sinh lực và để tránh gặp những trái ý không cần thiết.

                       

Về già cũng có một số hoàn cảnh khiến cho tình bạn gặp trở ngại.

Kém sức khỏe đưa đến không cùng nhau sinh hoạt.

Quá phụ thuộc vào bạn trong các công việc hằng ngày thì đôi khi bạn cũng thấy khó chịu, xa dần.

Lại còn người già giảm khả năng đối thoại với tai nghễnh ngãng, mắt kèm nhèm đều dễ dàng rơi vào cảnh cô lập.

Cũng nhiều người già không có thì giờ dành cho bạn bè vì bận rộn chăm sóc cho sức khỏe của mình hoặc để nghỉ ngơi.

Ngoài ra, có trường hợp khi dư dả thì bạn bè năng tới lui, mà nghèo khó thì lại thưa vắng qua lại. Như tình huống của Nguyễn Hữu Chỉnh:

                  

“Ðã hẳn ai là mặt cố tri;

Giầu sang tìm đến, khó tìm đi”

                   

Tình nghĩa vợ chồng già dù như đũa có đôi, nhưng cũng nên có những bạn riêng để phòng hờ thời gian đơn côi, góa bụa. 

Khi mất người phối ngẫu, lão nam cảm thấy lẻ bóng nhiều hơn vì đã mất người bạn đầu gối tay ấp cả dăm ba chục năm. 

                   

Bình thường quý lão bà có nhiều bạn tâm tình trong suốt cuộc đời. Nhưng khi bạn hiền ra đi, thì cụ bà thấy quan hệ với bằng hữu cũ của vợ chồng giảm dần. Cũng may là các bà dễ dàng tạo thêm bạn mới, giao hảo mới bằng cách tham dự vào nhiều sinh hoạt cộng đồng, tôn giáo. Đa số bạn của cụ bà khi đó là cô quả cùng cảnh ngộ, chỉ có một số nhỏ có gia đình.

                     

Cho nên khi còn sống với nhau mà bà vợ không chịu giao tế tạo bạn cho mình thì khi ở góa sẽ có nguy cơ cô đơn. Nhất là khi chẳng may khả năng tài chánh lại không được dồi dào. 

                    

Kết luận 

Mặc dù có thể có những căng thẳng, những thay đổi ngoài tầm kiểm soát, tình bạn vẫn giúp người già cảm thấy vui lên rất nhiều. Cho nên mất một bạn cố tri là một tai biến vì nhiều người già cảm thấy không còn đủ thời gian để thay thế cái khoảng trống tình cảm đó.

Hơn nữa, như Simone de Beauvoir đã viết: “Cái chết của người bạn thân thiết là sự đoạn tuyệt đột ngột với quá khứ của mình. Chúng ta không những mất một sự hiện diện mà còn mất cả một phần của cuộc sống mà chúng ta đã gửi gắm nơi họ”.

MỘT CHÚT SUY TƯ - NGÔ OANH

 MỘT CHÚT SUY TƯ

Có bao giờ bạn nhìn quyển lịch và có cùng suy nghĩ như tôi không? con người ở thế gian thông thường hay có tâm lý chia rẽ, kỳ thị xuất phát từ lòng đố kỵ, ghen ghét nhau, không ai phục ai cả, nhưng có một điểm đặc biệt là tất cả loài người ở hành tinh này đều dùng chung một cuốn lịch, bắt đầu tính từ năm thứ nhất với cột mốc là ngày sinh của Chúa Giêsu. Ai có thể làm nên điều kỳ diệu này? Ai có thể ra lịnh bắt người khác phải làm theo ý của mình? Biết bao nhiêu là danh tướng, Đại Đế lừng lẫy từ cổ chí kim như Cesar, như Thành Cát Tư Hãn, như Hoàng Đế Ottaman của Hồi Giáo, như các triều đại nhà Đường, nhà Thanh của Trung quốc, như Napoleon, như Hitler, như Stalin, như nữ hoàng Victoria đã tuyên bố một câu bất hủ: “Mặt trời không bao giờ lặn trên nước Anh”. Tất cả họ đều có binh hùng, tướng mạnh tưởng như sẽ cai trị thế giới đời đời. Vậy tại sao mấy vị Đại Đế này không dùng quyền lực của mình để bắt buộc thế giới phải lấy ngày sinh của mình làm mốc thời gian để tính lại cuốn lịch nhỉ? Tại sao con người bé nhỏ Giêsu Hài Đồng chào đời trong một chuồng bò, nằm trên máng cỏ trong thời tiết vô cùng lạnh giá, đâu có binh hùng tướng mạnh trong tay, mà lại xoay chuyển được toàn thế giới phải lấy ngày sinh của mình làm dấu mốc để tính thời gian từ ấy cho đến bây giờ hơn hai ngàn năm rồi. Hồi Giáo và Trung quốc đều có lịch riêng của họ, nhưng điều gì đã làm cho họ cũng phải sử dụng chung một cuốn lịch với toàn thế giới? Đây có phải là dấu chỉ của sự hiệp nhất và quyền lực của Thượng Đế thể hiện ở thế gian này?

Bạn và tôi tất cả loài người chúng ta đều “Chúa ở cùng tôi, tôi ở cùng Chúa” là ở ngày sanh của mình đấy các bạn. Khi ai hỏi tuổi của chúng ta, ta đều lấy năm hiện tại trừ năm chúng ta chào đời, vậy tuổi của chúng ta có phải hòa quyện cùng Chúa hay không? Và mỗi khi chúng ta cần phải làm đơn từ cho một việc gì thì câu ngày tháng xuất hiện ở hàng trên cùng của lá đơn nhắc ta nhớ  Chúa đã đến thế gian này hơn hai ngàn năm rồi. Vậy nếu bạn phủ nhận Chúa Giêsu thì….bạn cũng buộc phải chấp nhận, phải nhớ đến …ngày sinh nhật của …cái người mà mình thấy ghét. Hay là ở chỗ này đấy các bạn ! 

Giáng sinh thật vĩ đại biết bao! Ngày sinh của Chúa bao trùm toàn thể nhân loại. Đứng trước máng cỏ, nhìn con người nhỏ bé, khiêm tốn, nghèo nàn, vũ khí chỉ là tình yêu thương,  nhưng quyền năng thì xoay chuyển được toàn thế giới.  

Vậy những bạn nào chưa có lòng tin, còn dửng dưng, còn nghi ngờ không biết Thượng Đế, Chúa Giêsu có thật hay không, còn chần chờ  gì mà không suy nghĩ lại.

Ngô   Oanh

  

Belle rélexion par un juge de la Floride sur les relations CANADA / États-Unis.

(Robert Meadows (Circuit Court Judge, Florida) wrote:

Here is an awareness of an American on the growing trade war with the United States and Canada. "Have you ever stopped to consider how lucky we Americans are to have the neighbors that we have?

Look into the world some people have been stuck with sharing a border with over the past half century:

South Korea / North Korea

Greece / Turkey

Iran / Iraq

Israel / Palestine

India / Pakistan

China / Russia

We have Canada! Canada is about as friendly a neighbor as you could ever hope for.

Despite "American exceptionalism" and TRUMP's chants "America First,"

Canadians smile, do their stuff and go about their business. They are on average better educated, have a higher standard of living, free health care and almost no gun problems.

They treat immigrants with respect and have taken over 35,000 Syrians in the past two years.

They are with us in NATO, they fought along side with us in WWI and WWII, the Korean War, the Gulf War, the Bosnian War, Afghanistan, the Kosovo War, the Vietnam War, and came to our defense after 9/11.

They have been regular consumers of US imports, reliable exporters of metals and petroleum products (they are the largest importer of US goods of 37 states), and in partnership with NASA in our space missions.

During September 11, to help us, many American planes were rerouted to Newfoundland, an island province off the east coast of Canada, where Americans were accommodated free of charge with these Canadians for two weeks and were treated like royalty. In return for their hospitality, the TRUMP administration imposed a 20% tariff on products from Newfoundland's only paper mill, threatening its survival.

And what do Canadians expect from us in return? Be respected for who and what they are:

Canadians. That’s what I call a very good neighbor.

But TRUMP the King of Chaos couldn't leave them alone. Based on his illusions of perpetual victimization, he declared economic war on Canada. And he did it based on the fact that Canada was a national security risk to the United States! For no good reason, other than the little voices in his head that told him this was a war he could win.

So why not do it?

Again, we are talking about Canada. Our closest ally, friend and neighbor.

On behalf of an embarrassed nation, I apologize to the people of Canada for this silly and totally unnecessary attack.

Please leave the back doors open.

Because we, the progressive American people are on your side and Joe Biden will prove it!

Robert Meadows (Circuit Court Judge, Florida)

Mỹ Võ sưu tầm

********************************************************

BELLE RÉFLEXION

Il s’agit d’une lettre ouverte écrite par un juge de la Floride sur les relations CANADA / États-Unis.

(Robert Meadows (Juge de la Cour de circuit, Floride) a écrit:

Voici une prise de conscience d’un Américain sur la guerre commerciale croissante avec les États-Unis et le Canada. « avez-vous déjà cessé de considérer combien nous les Américains sommes chanceux
d’avoir les voisins que nous avons?

Regardez dans monde avec qui certaines personnes ont été coincés partageant une frontière au cours du dernier demi-siècle:

Corée du Sud /Corée du Nord
Grèce / Turquie
Iran / Irak
Israël / Palestine
Inde / Pakistan
Chine / Russie

Nous on a le Canada ! Le Canada un voisin à peu près aussi amical que vous pourriez jamais espérer.
En dépit de « l’exceptionnalisme américain » et les chants de TRUMP « l’Amérique d’abord, »
Les Canadiens sourient, font leurs trucs et vaquent à leurs affaires. Ils sont en moyenne plus instruits, ont un niveau de vie plus élevé, des soins de santé gratuits et presque aucun problème d’armes à feu.
Ils traitent les immigrants avec respect et ont déjà pris plus de 35 000 Syriens au cours des deux dernières années.

Ils sont avec nous au sein de l’OTAN, ils ont combattu à nos côtés pendant la Première et Deuxième Guerre mondiale, la Guerre de la Corée, la guerre du Golfe, la guerre de Bosnie, l’Afghanistan, la guerre du Kosovo, la guerre du Vietnam, et sont venus à notre défense après le 11 septembre.

Ils ont été des consommateurs réguliers d’importations américaines, exportateurs fiables de métaux et de produits pétroliers (ils sont le plus grand importateur de produits américains de 37 États),
et en partenariat avec la NASA dans nos missions spatiales.

Au cours du 11 septembre, pour nous aider, de nombreux avions américains ont été déroutés vers Terre-Neuve, une province insulaire située au large de la côte est du Canada, où les Américains ont été logés gratuitement chez ces Canadiens pendant deux semaines et furent traités comme des rois. En échange de leur hospitalité, l'administration de TRUMP a imposé un droit de douane de 20 % sur les produits de la seule usine de papier de Terre-Neuve, menaçant ainsi sa survie.

Et qu’attendent les Canadiens de nous en retour? Être respecté pour qui et ce qu’ils sont :
les Canadiens. C’est ce que j’appelle un très bon voisin.

Mais TRUMP le roi du Chaos ne pouvait pas les laisser bien tranquille . Sur la base de ses illusions de victimisation perpétuelle, il a déclaré la guerre économique au Canada. Et il l’a fait en se basant sur le fait que le Canada était un risque pour la sécurité nationale pour les États-Unis! Sans raison valable, à part les petites voix dans sa tête qui lui ont dit que c’était une guerre qu’il pouvait gagner.

Alors pourquoi ne pas le faire?

Encore une fois, nous parlons du Canada. Notre plus proche allié, ami et voisin.

Au nom d’une nation embarrassée, je m’excuse au peuple du Canada pour cette attaque idiote et totalement inutile.

S’il vous plaît laissez les portes arrières ouvertes.

Car nous, le peuple Américain progressiste sommes à votre côtés et Joe Biden le prouvera !

Robert Meadows (Juge de la Cour de circuit, Floride)

Mỹ Võ sưu tầm